ΚΕΝΤΡΟ ΥΓΕΙΑΣ ΛΑΥΡΙΟΥ: ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ BURNOUT ;

 Ο όρος burnout, σημαίνει «εξαντλημένος/η» ή «εξουθενωμένος/η» και χρησιμοποιείται για να εκφράζει την ψυχοσωματική καταπόνηση του εργαζόμενου  κατά την προσπάθεια προσαρμογής του στις καθημερινές δυσκολίες που σχετίζονται με την επαγγελματική του δραστηριότητα.

 Ποια επαγγέλματα είναι ευάλωτα στο  burnout



Είναι ιδιαίτερα συχνό σε όσους  απασχολούνται στις υπηρεσίες υγείας και πρόνοιας  

·       ιατρικό και νοσηλευτικό προσωπικό,
·       εκπαιδευτικοί,
·       κοινωνικοί λειτουργοί,
·       αστυνομικοί, λειτουργοί ψυχιατρικών νοσοκομείων, ανθρώπους που εργάζονται με μικρά παιδιά, κ.α.

Ποιες είναι οι αιτίες   ;
Σε κάθε μορφή εργασίας υπάρχουν πηγές στρες.

Κάτω από ίδιες συνθήκες εργασίας υπάρχουν άτομα που παρουσιάζουν μεγαλύτερη ευπάθεια στο εργασιακό στρες  

Η αντίδραση κυμαίνεται από μια κατάσταση τέλειας προσαρμογής (eustress) σε μια κατάσταση προβληματικής συμπεριφοράς (distress) ή στο σύνδρομο burnout

Στάδιο ιδεαλισμού-ενθουσιασμού: Στην αρχή οι εργαζόμενοι επενδύουν όλο τους το δυναμικό, πολύ χρόνο καθώς και τους διαθέσιμους πόρους τους στην εργασία

Στάδιο αδράνειας-απάθειας:  ο εργαζόμενος αντιλαμβάνεται ότι η εργασία δεν ικανοποιεί πλήρως τις προσδοκίες και τις ανάγκες του. Αυτή η διατάραξη της ισορροπίας  εκδηλώνεται με τη μορφή συναισθηματικής έντασης, άγχους, ευερεθιστότητας, κόπωσης, ανίας, έλλειψης ενδιαφέροντος, και απάθειας.
Το εργασιακό περιβάλλον βιώνεται ως φθοροποιό, η προσοχή στρέφεται προς περισσότερο τεχνικές και γραφειοκρατικές 
Ο εργαζόμενος βρίσκεται σε κατάσταση συναγερμού και συνεχούς έντασης που, αν δεν τη διαχειριστεί με κατάλληλο τρόπο, μπορεί να οδηγηθεί στην απογοήτευση και τον κατακερματισμό των προσωπικών επαγγελματικών ιδανικών, και κατά συνέπεια σε αδυναμία επαναπρογραμματισμού της δραστηριότητας 

Στάδιο ματαίωσης: το άτομο αναρωτιέται αν αξίζει τον κόπο να διεκπεραιώνει τα καθήκοντά του υπό συνθήκες πίεσης και χωρίς την αναγνώριση εκ μέρους των άλλων. Ουσιαστικά, αυτό το στάδιο είναι μεταβατικό επειδή γενικά οι εργαζόμενοι αποφασίζουν αν θα συνεχίσουν να εργάζονται τροποποιώντας τη συμπεριφορά τους και
τις συνθήκες εργασίας που προκαλούν στρες, ή θα
αποστασιοποιηθούν από τη θέση εργασίας υιοθετώντας μια στάση αδιαφορίας ή αποξένωσης.

Στάδιο απάθειας: κατά τη διάρκεια αυτού του σταδίου οι
εργαζόμενοι επενδύουν λίγη ενέργεια και αποφεύγουν τις ευθύνες, μεταβάλλοντας τις ίδιες τους τις προσδοκίες από τη θέση εργασίας

Η κλιμάκωση όλων των ανωτέρω οδηγεί στην απώλεια κινήτρου για το επάγγελμα, έλλειψη συγκέντρωσης και δημιουργικότητας, την απάθεια και την αδιαφορία και κλείσιμο» και εμφάνιση εικόνας κατάθλιψης και αυξημένης επιθετικότητα προς τους άλλους και το σύστημα

Η μη διαχείριση του προβλήματος οδηγεί σε  Ψυχοσωματικές αντιδράσεις  όπως κεφαλαλγίες, υπέρταση, γαστρεντερικές διαταραχές, μεγαλύτερη κατανάλωση καφεΐνης, αλκοόλ, καπνού και ψυχοφαρμάκων  και απώλεια κάθε ελπίδας αναφορικά με την ικανότητα αλλαγής της κατάστασης

  Το burnout είναι αρνητική κατάσταση για:
1) Τον εργαζόμενο, εξαιτίας των ποικίλων ψυχικών και σωματικών συμπτωμάτων.
2) Τους οικείους του, εξαιτίας της μεταφοράς των συμπτωμάτων του στην οικογένεια.
3) Τους χρήστες των υπηρεσιών, εξαιτίας της χαμηλής ποιότητας των υπηρεσιών που απολαμβάνουν.
4) Τους φορείς παροχής υπηρεσιών, οι οποίοι καθίστανται μάρτυρες της ποιοτικής υποβάθμισης των υπηρεσιών

Σε συνθήκες burnout, ο εργαζόμενος αντί να βελτιώνει με την πάροδο των ετών (λόγω, όπως θα ήταν λογικό, της αποκτηθείσας εμπειρίας) την απόδοσή του, αντιθέτως την επιδεινώνει.

Με τη σειρά της, αυτή η κατάσταση θα μπορούσε να προκαλέσει αισθήματα μνησικακίας στο νεώτερο προσωπικό, που εργάζεται καλύτερα από το πιο έμπειρο προσωπικό αν και πληρώνεται λιγότερο.

Για το λόγο αυτό, βιώνει μια μορφή έλλειψης ισότητας που τροφοδοτεί το σύνδρομο, περιπλέκοντας ακόμη περισσότερο τον τόσο δαπανηρό φαύλο κύκλο.

Η συνειδητοποίηση αυτών των επιπτώσεων δημιουργεί, επιπλέον, στο εσωτερικό του οργανισμού, ένα βασανιστικό αίσθημα ενοχής και προκαλεί την κινητοποίηση πολύ δαπανηρών αμυνών που δεν κάνουν τίποτε άλλο από το να τροφοδοτούν το φαύλο κύκλο του burnout.